Kỹ thuật chống thấm tầng hầm

Tầng hầm ở đây được quan niệm là các kết cấu nằm dưới mặt đất thiên nhiên. Tầng hầm có thể chỉ có 1 tầng nhà, cũng có thể có nhiều tầng nhà, có thể là một lối đi hay một hầm tunen dưới đất. Chống thấm tầng hầm thực chất là chống nước ngầm thấm từ ngoài tường vào trong và từ dưới nền lên trên.
Nước ngầm có thể có thường xuyên và không thường xuyên. Nước ngầm thường xuyên là nước ngầm luôn có thường trực xung quanh phần ngầm của công trình. Nước
ngầm không thường xuyên là nước ngầm chỉ tồn tại trong một thời gian nhất định khi có nước dâng xung quanh (như nước sông lên vào mùa mưa, nước xả lũ…), hoặc trong thời gian mưa dài ngày, nước mưa thấm xuống đất chưa kịp thoát đi ngay. Vì vậy mọi tầng hầm đéu phải có giải pháp chống thấm nước ngầm. Không nên quan niệm vì khảo sát không có nước ngầm nên không cần chống thấm tầng hầm.
Có 2 hình thức chống thấm cho tầng hầm là: Chống thấm chủ động và chống thấm bị động. Dưới đây là các giải pháp kỹ thuật cụ thể:
1) Chống thấm chủ động
Chống thấm chủ động là giải pháp chống thấm được thực hiện từ phía nước ngầm. Đó là giải pháp áp dụng cho các công trình có điều kiện đào móng xung quanh và thi công từ đáy móng trở lên. Đó là các công trình có mặt bằng thi công rộng.
Trong trường hợp này ta đào đất tới cao độ đáy móng rồi tiến hành chống thấm từ dưới lên, từ ngoài vào.
a) Giải pháp thiết kế
Giải pháp thiết kế cấu tạo nêu ở Hình 5.16 là dùng cho tầng hầm có nền và tường bằng BTCT. Tuy nhiên giải pháp này cũng có thể dùng cho tầng hầm có nền BTCT, tường xây gạch.

 Kỹ thuật chống thấm tầng hầm 1

Yêu cầu của giải pháp là kết cấu tầng hầm phải chịu được tác động cơ học của nước ngầm lên công trình và ngãn được nước ngầm không thấm vào bên trong tầng hầm.
Giải pháp cấu tạo các lớp chống thấm cụ thể như sau:
* Cho nền: Cấu tạo các lớp chống thấm từ dưới lên như sau:
– Lớp bê tông lót mác 100 (lOMPa). Lớp này không có yêu cầu ngăn thấm nước ngầm;
Lớp láng vữa xi măng cát chống thấm: Dùng vữa mác 80-100 dày 2cm, đánh màu kỹ. Lớp này tuy là chống thấm ngược, nhưng cũng có tác dụng ngãn thấm từ dưới lên khá tốt;
Lớp sơn chống thấm: Sơn 2-3 nước sơn chống thấm. Lớp này sẽ ngăn thấm tuyệt đối nước ngầm từ dưới lên;
Lớp giấy cao su dày 3-5mm. Lớp này có tác dụng bảo vệ màng sơn trong quá trình thi công bê tông nền. Nhưng cũng góp phần cản thấm từ dưới lên.
Bê tông nền: Yêu cầu là phải đặc chắc để không thấm. Đầm lại là giải pháp tốt để đảm bảo bê tông đủ độ chặt chống thấm nước;
Lớp láng hay lớp lát: Không có yêu cầu chống thấm nước.
* Cho tường: Cấu tạo các lớp thống thấm từ trong ra ngoài như sau:
Lớp trát trong: Không có yêu cầu chống thấm nước;
Bê tông tường: Yêu cầu phải đủ độ chặt để chống thấm nước từ ngoài vào;
Lóp trát vữa xi măng cát chống thấm: Dùng vữa mác 80 dày 2cm đánh màu kỹ: Lớp này có tác dụng chống thấm rất tốt, không cho nước từ ngoài thấm vào.
Lớp sơn chống thấm: Có thể dùng 2-3 nước sơn chống thấm, hoặc 2-3 nước butum nóng. Lớp này sẽ ngăn tuyệt đối, không cho nước thấm từ ngoài vào;
Lớp đất sét dẻo dày 15-20cm đầm chặt: Lớp này có 2 tác dụng. Một là ngăn không cho nước ngầm thấm chảy dòng vào đến sơn chống thấm, vì hạt sét mịn có khả năng ngăn thấm cao. Hai là bảo vệ màng sơn khi đắp đất phía ngoài;
Đất đắp pha cát.
Tất cả các lớp trên cần được làm đến cao độ mặt đất thiên nhiên. b) Yêu cầu thi công
Trong quá trình thi công theo giải pháp thiết kế nêu trên cần thực hiện những yêu cầu sau đây:
Bê tông tường và nền phải được đầm kỹ, không đầm sót. Bê tông nển nên dùng phương pháp đầm lại để tăng thêm độ chặt. Bê tông tường cần đổ theo lớp không cao quá 50cm, cuốn dần lên. Mỗi vòng quay không nên kéo dài quá lh vào mùa hè và 2h vào mùa đông. Không để đá sỏi lăn dồn xuống dưới mỗi lóp đổ, gây rỗ bê tông.
Lớp trát hay láng vữa xi măng chống thấm tốt nhất là làm liên tục, không có điểm dừng. Khi phải có điểm dừng thi công thì phải xử lý kỹ chỗ giáp lai. Nền bê tông nên đánh màu nước. Tường có thể đánh màu khô.
Lớp sơn chống thấm cần đảm bảo đủ độ dày thiết kế, không có khuyết tật trên mặt lóp sơn.
Lớp giấy cao su được trải trên lóp sơn sau khi sơn đã khô. Các tấm trải chờm lên nhau khoảng 10-15cm. Cần giữ gìn, không làm rách màng sơn khi trải giấy cao su.
Lóp đất sét dẻo được đắp chặt chẽ từng lóp theo chiều cao tường. Yêu cầu là phải đủ chặt để ngăn nước chảy dòng thấm qua.
Lớp đất đắp cần được thi công nhẹ nhàng để không làm tổn hại đến lớp đất sét mới đắp. Dùng đất hoặc đất pha cát đầm chặt. Không dùng phế thải xây dựng.
a) Kiểm lại nguyên tắc chống thấm
Nguyên tác chống thấm “Tầng tầng lớp lớp” ở giải pháp này thể hiện như sau:
* Đối với nền: Nước rất khó thấm từ dưới lên qua lớp vữa láng chống thấm, là tầng thứ nhất. Tiếp đó lại bị cản bởi lớp sơn chống thấm, là tầng thứ 2. Tiếp theo, lớp giấy cao su cũng góp phần ngăn thấm nước, là tầng thứ 3. Cuối cùng là bê tông nền có khả năng chống thấm tốt vì đã được đầm chặt, là tầng thứ 4.
Như vậy nước muốn thấm từ dưới lên tại một điểm nào đó ở nền thì tại đó phải có khuyết tật đồng thời cả 4 tầng lóp trên. Điều đó là không thể xảy ra.
* Đối với tường: Nước từ phía ngoài không thể thấm chảy dòng qua lóp đất sét dẻo, mà chỉ có thể thấm ẩm. Đó là tầng thứ nhất.
Lớp sơn chống thấm có khả năng ngăn cản hoàn toàn không cho nước thấm qua. Đó là tầng thứ 2.
Lớp vữa xi măng cát đánh màu là lớp vật liệu chống thấm rất tốt, nước không dễ gì thấm qua lớp này. Đó là tầng thứ 3.
Cuối cùng là lóp bê tông tường dã được đầm chặt nên có khă ngãng chống thấm tốt. Đó là tầng thứ 4. Nếu là tường xây gạch chặt chẽ, no mạch thì cũng có tác dụng chống thấm tốt.
Như vậy, một khi nước ngầm muốn thấm qua một điểm nào đó trên tường thì tại điểm đó tất cả 4 lớp chống thấm đều phải có khuyết tật trong thi công. Điều đó là không thể xảy ra.
Từ những phàn tích trên cho thấy, giải pháp chống thấm chủ động đã nêu có mức an toàn chống thấm rất cao, gần như tuyệt đối không thấm. Giải pháp này cho phép có thể có những sai sót chất lượng thi công nào đó cho từng lớp chống thấm mà vẫn không gây thấm qua nền và tường.
Chống thấm bị động là giải pháp chống thấm được tiến hành ngược, không từ phía nguồn nước thấm, nghĩa là nước ngầm có thể thấm qua nển và tường bê tông. Khi đó nước thấm này được bơm lên hệ thông cống thoát nước công cộng. Giải pháp này dùng cho các công trình thi công trong điều kiện chặt hẹp, phải làm tường trước khi đào đất. Đó là các công trình cao tầng dùng công nghệ thi công tường bê tông trong đất.